Gdzie kopanie jest dozwolone i jak traktowany jest dochód

Najpierw to przeczytać

To nie jest porada prawna ani podatkowa i artykuł nie może jej zastąpić. Przepisy różnią się w zależności od kraju, zmieniają się bez większego uprzedzenia i często zależą od okoliczności, których żaden tekst pisany dla ogółu czytelników nie może znać. Poniżej opisano kształt tego zagadnienia i miejsca, w których leżą prawdziwe odpowiedzi, tak aby było wiadomo, o co i kogo pytać.

Jedna rzecz jest uniwersalna: przepisy należy sprawdzić przed zakupem sprzętu, a nie po nim. Każda kosztowna wersja tej historii zaczyna się od sprzętu, za który już zapłacono.

Trzy stany, a nie dwa

Ludzie pytają, czy kopanie jest legalne w ich kraju, tak jakby odpowiedzią było tak albo nie. W praktyce istnieją trzy stany i niemal wszyscy znajdują się w środkowym.

Dozwolone oznacza, że kopanie jest zwykłą działalnością: sprzęt kupuje się w sklepie, za prąd płaci się według normalnej taryfy, a dochód deklaruje się jak każdy inny. Zakazane oznacza, że zakazana jest sama działalność, a do tej grupy należy niewielka liczba krajów. Chiny zakazały kopania w 2021 roku i zakaz ten nadal obowiązuje.

W środkowym stanie leżą ciekawe problemy. Kopanie jest legalne, ale coś innego je utrudnia: osobna, droższa taryfa dla górników, obowiązek rejestracji lub uzyskania licencji, sezonowe ograniczenia, gdy sieć energetyczna jest przeciążona, albo banki, które nie obsłużą wpływów, choć samo posiadanie monet jest zgodne z prawem.

Polityka energetyczna to dźwignia, która naprawdę się porusza

Jeśli chce się obserwować to, co najprawdopodobniej zmieni opłacalność kopania, należy patrzeć na regulatora energetyki, a nie na regulatora finansowego. Struktury taryf, zasady przyłączania i sezonowe ograniczenia zmieniają się znacznie częściej niż ustawy, nie wymagają nowego prawa i mogą sprawić, że działalność przestanie się opłacać, choć nic nie zostanie zakazane.

Zdarzyło się to już w kilku miejscach, zarówno na szczeblu krajowym, jak i regionalnym, w postaci moratoriów na nowe przyłącza dla kopania kryptowalut, osobnych klas taryfowych dla kopania i całkowitych sezonowych wyłączeń w szczycie zapotrzebowania. Żadne z nich nie jest zakazem. Wszystkie kończą się tak samo dla osoby płacącej rachunek.

Kształt podatków i kilka przykładów

Niemal każdy system, który zajął się kopaniem, traktuje je jako dwa odrębne zdarzenia: otrzymanie monet, wycenione w walucie krajowej w tym momencie, oraz późniejszą sprzedaż lub wymianę, mierzoną względem tej pierwszej wartości. Osobny artykuł o kopaniu i podatkach opisuje, co należy zapisywać i dlaczego prowadzenie zapisów jest trudniejsze niż sama zasada.

Systemy różnią się stawkami i ujęciem, a kilka większych rynków warto wymienić jako przykłady tego, jak różnie może być traktowana ta sama działalność. Podano je jako ilustrację rozpiętości, a nie jako listę kontrolną, i każdy z nich należy potwierdzić u właściwego organu podatkowego, zanim się na nim oprze.

• Wielka Brytania: wykopane monety traktuje się jako dochód według ich wartości w chwili otrzymania, a późniejsze zbycie rozpatruje się osobno według zasad dotyczących zysków kapitałowych.
• Niemcy: nagrody z kopania i podobne traktuje się jako dochód, a kraj ten wyróżnia się tym, jak korzystnie traktuje zbycie aktywów posiadanych przez długi czas.
• Indie: stała stawka od zysków z kryptowalut z poborem u źródła przy transferach, a przy tym brak możliwości kompensowania strat między aktywami, co zmienia rachunek w nierentownym roku.
• Australia: nagrody są zwykłym dochodem według ich wartości w chwili otrzymania, z ulgą od zysków z aktywów posiadanych dłużej niż rok.
• Japonia: traktowanie aktywów cyfrowych zmierza w stronę osobnego, ryczałtowego systemu zamiast zwykłych stawek od dochodu, a zmiana jest wprowadzana etapami.

We wszystkich tych krajach wzór jest ten sam: otrzymanie monet jest zdarzeniem niezależnie od tego, czy się je sprzeda, a skala i organizacja działalności decydują, czy jest ona traktowana jako hobby czy jako biznes, co z kolei decyduje o tym, co można od niej odliczyć.

Co sprawdzić przed wydaniem pieniędzy

• Czy samo kopanie jest w danym miejscu legalne i czy istnieje obowiązek rejestracji lub licencji.
• Czy istnieje klasa taryfowa dla kopania albo przepis zakazujący zasilania odbiorników komercyjnych z przyłącza domowego. Na tym potykają się osoby, które założyły, że obowiązuje je taryfa gospodarstwa domowego.
• Czy bank przyjmie wpływy. Na niektórych rynkach monety są legalne, a przeszkodą jest bankowość.
• Co dzieje się na granicy, gdy sprzęt przyjeżdża, i czy sprzęt do kopania jest traktowany inaczej niż zwykłe części komputerowe.
• Jakie obowiązki powstają w chwili otrzymania monet, a nie tylko przy sprzedaży, i jakich zapisów oczekuje urząd.

Gdzie tego szukać

Należy sięgać do źródeł pierwotnych. W większości krajów krajowy organ podatkowy publikuje własne wytyczne dotyczące kryptoaktywów, które są bezpłatne i bardziej aktualne niż jakiekolwiek podsumowanie. Regulator energetyki lub dostawca prądu publikuje cennik taryf, czyli dokument, który decyduje o większości opłacalności. Tam, gdzie istnieje licencja, organ ją wydający podaje wymagania.

Zbiorcze tabele z podziałem na kraje dostępne w internecie przydają się do zorientowania, ale są zawodne przy podejmowaniu decyzji. Po cichu się dezaktualizują, a ten temat zmienia się na tyle często, że nieaktualność jest stanem normalnym.